۱۴سپتامبر ۲۰۲۵- مطالعه ی جدید منتشر شده در نشریه Eye نشان می دهد که سطح پایین هموگلوبین ممکن است به طور قابل توجهی خطر ابتلا به رتینوپاتی دیابتی(DR) را افزایش دهد. این یافته ها هموگلوبین را به عنوان یک عامل خطر نادیده گرفته شده اما قابل اصلاح در مدیریت دیابت نوع ۲ برجسته کردند.
محققان در این پژوهش با استفاده از شبکهTriNetX بین سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۲، داده های بیش از ۵۷۰۰۰ بزرگسال ۴۵ساله و بالاتر مبتلا به دیابت نوع ۲ را تحلیل کردند. شرکت کنندگان به دو گروه تقسیم شدند: گروه هموگلوبین پایین(LHB) با سطح ۸ تا ۱۲ گرم در دسی لیتر، و گروه کنترل با سطح هموگلوبین برابر یا بیشتر از ۱۲ گرم در دسی لیتر. برای مقایسه منصفانه، از روش تطبیق امتیاز گرایش استفاده شد تا عوامل مخدوش کننده مانند سن، جنس و بیماری های همراه کنترل شوند.
محققان، بروز موارد جدید رتینوپاتی دیابتی را در بازه زمانی ۶ تا ۳۶ ماه پیگیری کردند. نتایج نشان داد که افراد با سطح پایین هموگلوبین با افزایش چشمگیر خطر مواجه بودند. به طور خاص، گروهLHB با افزایش ۳۳ درصدی خطر ابتلا به رتینوپاتی دیابتی کلی نسبت به گروه کنترل مواجه بود. در بررسی زیرگروه ها، خطر رتینوپاتی دیابتی پرولیفراتیو تقریباً دو برابر شد (نسبت خطر: ۱.۹۵). رتینوپاتی دیابتی غیرپرولیفراتیو، که مرحله ای با شدت کمتر اما همچنان نگران کننده است، نیز افزایش خطر ۱۹ درصدی را نشان داد(HR:1.19).
این مطالعه نشان داد که حتی کاهش های خفیف در سطح هموگلوبین (۱۰تا ۱۲گرم در دسی لیتر) نیز برای افزایش خطر رتینوپاتی دیابتی کافی هستند، که نشان می دهد توجه نباید فقط به موارد شدید کم خونی محدود شود. تحلیل زیرگروه ها رابطه عمیق تری را آشکار کرد: ارتباط بین هموگلوبین پایین و DR در بیماران فاقد فشار خون بالا قوی تر بود(HR:1.58 در برابر 1.21 در افراد مبتلا به پرفشاری خون).
این ارتباط همچنین مستقل از کنترل قند خون(اندازه گیری شده با HbA1c) باقی ماند، که هموگلوبین را به عنوان یک عامل مستقل برجسته می کند. همچنین، مردان نسبت به زنان آسیب پذیرتر بودند و ارتباط قوی تری را نشان دادند.
در مجموع، این یافته ها پیامدهای مهمی در سطح بالینی دارند. در حالی که مدیریت قند خون و فشار خون همچنان پایه های مراقبت از دیابت هستند، این مطالعه پیشنهاد می کند که پایش منظم و بهینه سازی سطح هموگلوبین می تواند نقش حیاتی در پیشگیری از عوارض تهدیدکننده بینایی ایفا کند.
منبع:
https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/low-hb-levels-may-increase-risk-of-diabetic-retinopathy-in-adults-with-type-2-diabetes-study-155188